Korean Shamanism / Kore Şamanizmi
![[Resim: 2o57R.jpg]](http://funkyimg.com/i/2o57R.jpg)
Kore'de gelişmiş çeşitli şamanizm uygulamaları bulunmaktadır. Kore şamanizmi, eski çağlardan bu yana halk inanışları içindeki köklü inanışlardan biridir. Cennetin tanrılarını sunan eski ayinlerle yakından bağlantılı olan bu inanış, zamanla Budist geleneğinden de etkilenmiştir.
Tarih
Antik çağda bu ilahi ayinler, bol hasat için yapılan ibadetlerden olan tarımsal ayinler dolayısıyla ikiye katlanmıştır. Şamanizm, Üç Krallık Dönemi (M.Ö. 57-M.S. 676) ve Goryeo Hanedanlığı (918-1392) zamanı boyunca çok iyi gelişmişse de Joseon Hanedanlığı (1392-1910) ve Japon Koloni Dönemi (1910-1945) boyunca baskıya maruz kalmıştır. Joseon Hanedanlığı'nın Konfüçyusçu toplumu, şamanizm uygulamalarının geliştirilmesine izin vermemiştir fakat şamanizm yine de hoş görülmüştür. Japon Koloni Döneminde ise bütün halk dinleri yasaklanmıştır. Post-liberal Kore şamanizmi, modernleşme ve batılaşmanın sonucunda zamanla daha da zayıflamıştır. Ancak teknoloji toplumunun gelişmesiyle bile şamanizm hala Kore hayatının bir bölümündeki etkisini kaybetmemiştir.
Özellikler
Kore şamanizmi, şamanların insanlar ile manevi dünya arasında bağlantı görevi görmesiyle günlük hayata dair problemleri çözmeye odaklanır. Şaman ritüelleri ve ayinleri (Korecede 'gut' olarak adlandırılmaktadır.) hala büyük öneme sahiptir ve günümüzde hala yaygın olarak gözlenmektedir.
'Gut', şamanın şarkı söyleyip dans ederek dünyadaki kaderinde bağışlanmak üzere yalvardığı ve ruhlara kurban sunduğu bir ayindir. Şaman renkli bir kostüm giyer, dini bir kahin olarak transtayken konuşur ve müzik eşliğinde dans edip şarkı söyler.
'Gut' ayininin gerçekleştirilebilmesi için gerekli olan üç adet karakter vardır: ruh dünyasından olanlar (ruhlar), bu ruhlara iman eden inançlı insanlar ve ruhlar ile bu insanlar arasında aracılık yapan şaman. 'Gut'un incelikleri, 'gut'un menşei bölgesine ve ifade şekline göre değişir fakat şaman ayinlerinin en iyi örnekleri tanrıdan bol hasat ve barış istenilen 'byeolsin gut', ailenin hasta bireylerinin iyileşmesi için yapılan 'byeong gut' ve tanrıdan kralın ihtiyaçlarının gözetilmesinin dilendiği 'nara gut'tur. Aynı zamanda kadim ayin seremonilerinin gerçekleştirilebilmesi için yerel kasaba halkını bir araya getiren 'köy gutu' da bulunmaktadır ki o zamanlar festivaller de bölge halkını bir araya getirmek için düzenlenmekteydi. Gangneung, hala ay takvimine göre her 5 Mayıs günü 'Gangneung Dano Gut'un düzenlendiği bir bölgedir.
Günümüz Toplumunda Şamanizm
Şamanizmin kalıntıları, modern toplumda hala yerini korumaktadır.'Mudang' (genellikle kadın şamanlara verilen isim), 'jeomjip' (falcı kuruluşlar), 'gut,' ve 'saju kafeleri' (fal kafeleri) Kore'nin geleneksel şaman kültürüne dikkat çeken modern toplum unsurlarıdır. Kore'de Hristiyanlığın yayılmasıyla şamanizmin genel gücü kısmen azalmıştır ancak hala birçok kişi büyük bir karar almadan önce ya da zor bir durumla karşılaştığında falcıları ziyaret etmektedir. İş, sınav, evlilik gibi konular insanların falcılara gitmesindeki ortak nedenlerdir. Bu falcıların insanlar hakkında olumlu ya da olumsuz her şeyi anlattığı ve iyi öğüt verdiği söylenmektedir. Falcılık yapılan bazı işyerleri, ünlüler tarafından uğrak mekan haline gelerek doğru tahminleriyle tanınmaya başlamışlardır. Miari bölgesi, Seongbuk şehrinde falcılığın yapıldığı birçok işyerine ev sahipliği yapmaktadır. Son zamanlarda birçok genç, 'saju kafeler'e gidip, bir kahve eşliğinde fallarını dinlemektedir. Tek yapmanız gereken şey, falınıza başlaması için falcıya doğum tarihinizi ve saatinizi söylemek. Sinchon, Apgujeong ve E-dae Ap en etkili 'saju kafeler'dir.
Kore halkı hala geleneksel şamanizmi önemli olarak görmekte ve geleneksel şamanizmi resmi olarak 'önemli maddi olmayan hazine' tayin etmişlerdir. Gyeongsangbuk-do Eyaleti'nde düzenlenen tanrıdan bol hasat ve barışın istendiği 'Hahoe Byeolsingut Tallori' (geleneksel maskeli tiyatro) festivali dahil birçok bölgede bu önemli geleneği sürdürmek amacıyla festivaller düzenlenmektedir. Balıkçıların bol av getirmeleri için dua etmek amacıyla liman kenti olan Busan'da 'Donghaean Byeolsin Gut' düzenlenirken, Gyeongsangnam-do Eyaleti'nde 'Namhaean Byeolsin Gut' düzenlenmektedir. Bu festivaller, şamanizm kültürünü korumak suretiyle 'önemli maddi olmayan hazine' olarak adlandırılmışlardır.
Kaynak
![[Resim: 2o57R.jpg]](http://funkyimg.com/i/2o57R.jpg)
Kore'de gelişmiş çeşitli şamanizm uygulamaları bulunmaktadır. Kore şamanizmi, eski çağlardan bu yana halk inanışları içindeki köklü inanışlardan biridir. Cennetin tanrılarını sunan eski ayinlerle yakından bağlantılı olan bu inanış, zamanla Budist geleneğinden de etkilenmiştir.
Tarih
Antik çağda bu ilahi ayinler, bol hasat için yapılan ibadetlerden olan tarımsal ayinler dolayısıyla ikiye katlanmıştır. Şamanizm, Üç Krallık Dönemi (M.Ö. 57-M.S. 676) ve Goryeo Hanedanlığı (918-1392) zamanı boyunca çok iyi gelişmişse de Joseon Hanedanlığı (1392-1910) ve Japon Koloni Dönemi (1910-1945) boyunca baskıya maruz kalmıştır. Joseon Hanedanlığı'nın Konfüçyusçu toplumu, şamanizm uygulamalarının geliştirilmesine izin vermemiştir fakat şamanizm yine de hoş görülmüştür. Japon Koloni Döneminde ise bütün halk dinleri yasaklanmıştır. Post-liberal Kore şamanizmi, modernleşme ve batılaşmanın sonucunda zamanla daha da zayıflamıştır. Ancak teknoloji toplumunun gelişmesiyle bile şamanizm hala Kore hayatının bir bölümündeki etkisini kaybetmemiştir.
Özellikler
Kore şamanizmi, şamanların insanlar ile manevi dünya arasında bağlantı görevi görmesiyle günlük hayata dair problemleri çözmeye odaklanır. Şaman ritüelleri ve ayinleri (Korecede 'gut' olarak adlandırılmaktadır.) hala büyük öneme sahiptir ve günümüzde hala yaygın olarak gözlenmektedir.
'Gut', şamanın şarkı söyleyip dans ederek dünyadaki kaderinde bağışlanmak üzere yalvardığı ve ruhlara kurban sunduğu bir ayindir. Şaman renkli bir kostüm giyer, dini bir kahin olarak transtayken konuşur ve müzik eşliğinde dans edip şarkı söyler.
'Gut' ayininin gerçekleştirilebilmesi için gerekli olan üç adet karakter vardır: ruh dünyasından olanlar (ruhlar), bu ruhlara iman eden inançlı insanlar ve ruhlar ile bu insanlar arasında aracılık yapan şaman. 'Gut'un incelikleri, 'gut'un menşei bölgesine ve ifade şekline göre değişir fakat şaman ayinlerinin en iyi örnekleri tanrıdan bol hasat ve barış istenilen 'byeolsin gut', ailenin hasta bireylerinin iyileşmesi için yapılan 'byeong gut' ve tanrıdan kralın ihtiyaçlarının gözetilmesinin dilendiği 'nara gut'tur. Aynı zamanda kadim ayin seremonilerinin gerçekleştirilebilmesi için yerel kasaba halkını bir araya getiren 'köy gutu' da bulunmaktadır ki o zamanlar festivaller de bölge halkını bir araya getirmek için düzenlenmekteydi. Gangneung, hala ay takvimine göre her 5 Mayıs günü 'Gangneung Dano Gut'un düzenlendiği bir bölgedir.
Günümüz Toplumunda Şamanizm
Şamanizmin kalıntıları, modern toplumda hala yerini korumaktadır.'Mudang' (genellikle kadın şamanlara verilen isim), 'jeomjip' (falcı kuruluşlar), 'gut,' ve 'saju kafeleri' (fal kafeleri) Kore'nin geleneksel şaman kültürüne dikkat çeken modern toplum unsurlarıdır. Kore'de Hristiyanlığın yayılmasıyla şamanizmin genel gücü kısmen azalmıştır ancak hala birçok kişi büyük bir karar almadan önce ya da zor bir durumla karşılaştığında falcıları ziyaret etmektedir. İş, sınav, evlilik gibi konular insanların falcılara gitmesindeki ortak nedenlerdir. Bu falcıların insanlar hakkında olumlu ya da olumsuz her şeyi anlattığı ve iyi öğüt verdiği söylenmektedir. Falcılık yapılan bazı işyerleri, ünlüler tarafından uğrak mekan haline gelerek doğru tahminleriyle tanınmaya başlamışlardır. Miari bölgesi, Seongbuk şehrinde falcılığın yapıldığı birçok işyerine ev sahipliği yapmaktadır. Son zamanlarda birçok genç, 'saju kafeler'e gidip, bir kahve eşliğinde fallarını dinlemektedir. Tek yapmanız gereken şey, falınıza başlaması için falcıya doğum tarihinizi ve saatinizi söylemek. Sinchon, Apgujeong ve E-dae Ap en etkili 'saju kafeler'dir.
Kore halkı hala geleneksel şamanizmi önemli olarak görmekte ve geleneksel şamanizmi resmi olarak 'önemli maddi olmayan hazine' tayin etmişlerdir. Gyeongsangbuk-do Eyaleti'nde düzenlenen tanrıdan bol hasat ve barışın istendiği 'Hahoe Byeolsingut Tallori' (geleneksel maskeli tiyatro) festivali dahil birçok bölgede bu önemli geleneği sürdürmek amacıyla festivaller düzenlenmektedir. Balıkçıların bol av getirmeleri için dua etmek amacıyla liman kenti olan Busan'da 'Donghaean Byeolsin Gut' düzenlenirken, Gyeongsangnam-do Eyaleti'nde 'Namhaean Byeolsin Gut' düzenlenmektedir. Bu festivaller, şamanizm kültürünü korumak suretiyle 'önemli maddi olmayan hazine' olarak adlandırılmışlardır.
Kaynak



